Malaria is een ziekte die je kunt krijgen door de beet van een besmette mug. Elk jaar worden er wereldwijd honderden miljoenen mensen ziek door deze infectie. De ziekte komt vooral voor in tropische gebieden, zoals delen van Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Ook in Indonesië is de kans op besmetting aanwezig, met uitzondering van Bali. Wie naar dit land reist, doet er goed aan zich goed voor te bereiden.
Hoe je besmet raakt en wat je voelt
De ziekte wordt veroorzaakt door een parasiet die via de steek van de Anopheles-mug in het bloed terechtkomt. Niet elke mug draagt deze parasiet bij zich, maar in risicogebieden is de kans groot genoeg om voorzorgsmaatregelen te nemen. Na een besmetting duurt het meestal één tot vier weken voordat iemand klachten krijgt. De eerste verschijnselen lijken sterk op griep: koorts, koude rillingen, hoofdpijn, spierpijn en vermoeidheid. Bij sommige mensen komen die klachten in golven, waarbij de koorts steeds terugkeert op vaste momenten. Zonder goede behandeling kan de infectie ernstig worden en zelfs dodelijk zijn, zeker bij de variant die wordt veroorzaakt door de parasiet Plasmodium falciparum.
De malariarisico’s in Indonesië
Indonesië bestaat uit meer dan zeventienduizend eilanden, en het risico op besmetting verschilt sterk per regio. Bali geldt als vrij van de ziekte en daarvoor gelden geen specifieke adviezen. Op andere eilanden, zoals Papua, Oost-Nusa Tenggara en delen van Kalimantan, is het risico aanzienlijk groter. Steden en toeristische gebieden buiten Bali vragen om meer aandacht dan afgelegen buitengebieden waar de kans op contact met besmette muggen hoger ligt. De GGD en reisklinieken adviseren reizigers om voor vertrek persoonlijk advies te halen, omdat het juiste advies afhangt van de exacte bestemming, de reisduur en de persoonlijke gezondheid.
Bescherming tegen muggen en medicijnen
Wie naar een risicogebied reist, kan de kans op besmetting flink verkleinen door goede muggenmaatregelen te nemen. Draag lichte, lange kleding in de avond en nacht, gebruik muggenwerende middelen op de huid met de werkzame stof DEET en slaap onder een klamboe of in een ruimte met airconditioning. De mug die de parasiet verspreidt, is vooral actief van zonsondergang tot zonsopgang. Naast deze maatregelen kan een arts malariapillen voorschrijven. Welk medicijn het meest passend is, hangt af van het gebied dat je bezoekt en mogelijke bijwerkingen die bij jou een rol spelen. Voor sommige risicogebieden in Indonesië wordt ook een noodbehandeling meegegeven, zodat je direct kunt handelen als je toch ziek wordt terwijl je ver van medische hulp bent.
Wat je doet als je ziek wordt na thuiskomst
Klachten kunnen soms pas weken na thuiskomst optreden. Wie na een reis naar een tropisch gebied koorts krijgt, moet dit altijd serieus nemen en een arts raadplegen. Vertel de arts altijd waar je geweest bent, ook als de reis al een tijdje geleden was. Vroege herkenning van de infectie maakt een groot verschil voor het verloop van de ziekte. Een bloedtest kan snel uitwijzen of de parasiet aanwezig is in het bloed. Wordt de aandoening op tijd vastgesteld, dan is die met de juiste medicijnen goed te behandelen. Wacht bij twijfel nooit af, want bij deze ziekte telt elke dag.
Veelgestelde vragen
Is malaria ook op Bali een risico?
Op Bali is de ziekte niet aanwezig. Toeristen die alleen naar Bali reizen, hoeven geen malariamedicijnen te nemen en lopen geen risico op besmetting via muggen op dat eiland. Op andere Indonesische eilanden kan het risico wel aanwezig zijn.
Hoe lang na een reis kun je nog ziek worden?
Klachten kunnen soms pas weken of zelfs maanden na een reis ontstaan. De incubatietijd verschilt per soort parasiet. Wie na een tropische reis koorts krijgt, moet een arts inlichten en duidelijk vertellen waar hij of zij geweest is.
Zijn malariapillen altijd nodig voor Indonesië?
Malariapillen zijn niet voor elke reis naar Indonesië nodig. Het hangt af van welke eilanden je bezoekt en hoe je reist. Alleen een arts of reiskliniek kan beoordelen of medicijnen voor jouw specifieke reis verstandig zijn.
Kun je meerdere keren malaria krijgen?
Ja, je kunt meerdere keren besmet raken. Een eerdere infectie geeft geen volledige bescherming tegen nieuwe besmettingen. Mensen die in malariagevoelige gebieden wonen, kunnen na verloop van tijd een gedeeltelijke weerstand opbouwen, maar reizigers uit landen zonder malaria hebben die bescherming niet.


